W sieci znajdziemy mnóstwo testów, opinii, przeglądów i uwag na co warto zwrócić uwagę podczas zakupu ochraniaczy. Dlatego też my skupimy się na przedstawieniu materiałów z jakich najczęściej są one wykonywane.

Temat ochraniaczy stosowanych w odzieży motocyklowej jest coraz częściej poruszany i rozpatrywany pod kątem zwiększania bezpieczeństwa. Zwracamy uwagę na producentów, opinie, materiały, normy. Odpowiednio dobrany ochraniacz zwiększa szanse na uniknięcie uszkodzenia naszych części ciała.

Jak kupujemy motocyklowe ochraniacze

Pewnie znana jest wam sytuacja, gdy wchodzicie do sklepu motocyklowego, podchodzi do was sprzedawca, a wy mu oznajmiacie, że chcecie zakupić dobrej jakości ochraniacze. Wówczas kompetentny pracownik sklepu przedstawia wam marki, opowiada o użyteczności, o opiniach, co najczęściej się sprzedaje, wspomni zapewne o normach i certyfikatach, no i o materiałach jakich używają poszczególni producenci. I gdy spotkamy takiego pracownika to już jest dobrze, gdyż wiedza o produktach jest niezbędna. Na końcu (o ile my wcześniej nie podamy zakresu cenowego) przedstawi koszty zakupu. Prócz ewentualnych przymiarek, zazwyczaj tak kończy się proces sprzedaży. Jeśli wszystko nam odpowiadało, i zaufaliśmy sprzedawcy, dokonujemy zakupu i z uśmiechem na twarzy, pewni tego, że dokonaliśmy dobrego wyboru wychodzimy ze sklepu. Jednak czy na pewno? Opinie są subiektywne i zazwyczaj warto ich słuchać, ale to, czy dany materiał jest dobry czy nie, to możemy już sami stwierdzić. Wystarczy trochę poczytać…

jakie ochraniacze wybrać na motocykl

Jakie materiały służą do produkcji ochraniaczy

Producenci zazwyczaj podaj nazwę materiału z jakiego jest wykonany ich produkt. Często jednak są to nazwy własne, które nam nic nie mówią np. SAS-TEC. Firma opisuje jakie właściwości posiada ich wyrób, ale z przyczyn oczywistych nie podają dokładnego składu. Skoro mamy dostęp do informacji ogólnych, jak możemy ocenić który ochraniacz będzie najlepszy? Na szczęście znamy najczęściej stosowane materiały, a są nimi:

  1. Polipropylen
  2. Pianka EPE
  3. Poliamid
  4. Poliuretan
  5. Guma nitrylowa
  6. Polietylen

Niezależnie od tego, czy szukamy ochrony naszych kolan, kręgosłupa, czy klatki piersiowej, zawsze będziemy mieli styczność z wyżej wymienionymi materiałami. Od producenta zależy ile ich rodzajów użyje i czy będzie to kompozyt złożony np. z polipropylenu i poliuretanu oraz czy będą to czyste czy ulepszone materiały.

Przeczytaj również: Nowa norma kasków motocyklowych. Czy będą bezpieczniejsze?

Jak zbudowane są polimery

Nazwy tworzyw zazwyczaj nam nic nie mówią i nawet jeżeli kiedyś coś się gdzieś słyszało, to w miarę szybko nam to ulatuje z pamięci. W dodatku są to nazwy które często brzmią podobnie, co dodatkowo komplikuje podejmowanie decyzji przy dokonywaniu zakupu. Bo jak to było? Polietylen miał lepsze właściwości na pochłanianie energii uderzenia, czy poliamid? A może to był polipropylen? Cofnijmy się zatem na lekcje chemii i przypomnijmy sobie kilka podstaw.

Każdy z tych materiałów jest polimerem. Dookoła nas, w życiu codziennym, mamy styczność z mnóstwem polimerów. Nawet nasze ciało w pewnym stopniu jest z nich zbudowane jak np. białka, czy węglowodany. My swoją uwagę skupimy na jednej z grup, a mianowicie na polimerach syntetycznych, czyli takich, które pochodzą w 100% z syntezy chemicznej. Zaczynając od początku, ich budowę można przedstawić w prosty sposób. Atomy łącząc się ze sobą tworzą cząsteczki, które nazywane są merami. Gdy powtórzą się one kilkukrotnie i połączą ze sobą, tworzony jest monomer. Występowanie x razy monomerów połączonych ze sobą prowadzi do powstania struktury polimeru.

Ważny jest nie tylko skład, ale i struktura

To jest tak jakbyśmy mieli pojedyncze ogniwa i zaczęli je ze sobą łączyć tworząc łańcuch. Po stworzeniu kilku takich łańcuchów i połączeniu ich ze sobą możemy zbudować coś, co będzie wyglądem przypominało na przykład siatkę. I w tym miejscu warto zaznaczyć, iż istotne jest to w jaki sposób połączone zostaną ze sobą łańcuchy, ponieważ wpływa to na właściwości naszego tworzywa. To czy ułożone one będą równolegle do siebie, chaotycznie rozrzucone, czy też będą przecinały się pod różnymi kątami, definiuje ich zastosowanie w różnych dziedzinach. W przypadku rozpatrywania naszych ochraniaczy, oprócz oczywiście składu chemicznego, bardzo istotna jest właśnie struktura materiału. Jest ona odpowiedzialna za rozpraszanie i pochłanianie energii powstałej w wyniku uderzenia.

Sama certyfikacja ochraniacza to za mało

Biorąc pod uwagę, że ludzka kość może ulec złamaniu przy zaledwie 4kN (pomijamy inne czynniki, takie jak kąt przyłożonej siły, powierzchnia itd.) bardzo istotne staje się to, jak ułożone są łańcuchy monomerów w naszym ochraniaczu. Siły, jakie muszą pochłaniać chroniące nas elementy, są opisywane w normach EN 1621-(1,2,3,4 – w zależności od partii ciała i obowiązującej dyrektywy) i niestety są one nadal na niskim poziomie. Na szczęście niektórzy producenci nie ograniczają się jedynie do spełnienia norm, a robią krok dalej i produkują ochraniacze, które czasami kilkukrotnie przekraczają standardy wydajności stawiane przez urzędników. (SAS-TEC,  D3O, niektóre wyroby SMOOTH WAYS)

Jakie właściwości mają dane materiały

Skoro ustaliliśmy sobie kilka faktów o polimerach, czas na przedstawienie poszczególnych właściwości każdego z wymienionych wcześniej materiałów. Wiadome jest, że dokładnych składów chemicznych, jakie stosują producenci, nie jest nam dane znać, dlatego swoją uwagę skupimy na podstawowych strukturach, tak aby przybliżyć i zwiększyć orientację w poruszanym temacie.

Polipropylen

Polipropylen właściwości

Pierwszym omówionym materiałem będzie polipropylen [PP]. Jest on twardy i nieodporny na działanie niskich temperatur. Poniżej 0oC jego udarność znacząco spada, a więc zdolność do przenoszenia gwałtownych obciążeń typu uderzeniowego maleje. Ulega starzeniu pod wpływem światła, promieniowaniu UV oraz temperatury. Dużym atutem jest bardzo dobra odporność chemiczna min. na oleje, estry, mocne kwasy, czy też tłuszcze. Wykazuje obojętność fizjologiczną. Niestety posiada umiarkowaną odporność na ścieranie.

Pianka polietylenowa

Pianka polietylenowa [EPE] – to nic innego jak spieniony gazami obojętnymi typu propan-butan polietylen o małej gęstości. Jest ona wodoodporna, bardzo dobrze chroni przed wielokrotnymi wstrząsami mechanicznymi, odporna chemicznie oraz wysoce elastyczna. Często stosowana do wszelkiego rodzaju wypełnień oraz warstw nośnych w zbrojach, żółwiach czy kaskach. Bardzo dobrze sprawdza się również jako izolacja termiczna.

Poliamid

Dzięki wysokiej granicy plastyczności poliamid [PA] posiada niezwykłe właściwości elastyczne. Ma niewielki współczynnik tarcia oraz dużą odporność na ścieranie. W przeciwieństwie do polipropylenu zachowuje dużą udarność nawet przy niskich temperaturach i jest odporny na działanie promieniowania UV. Cechuje go również duża stabilność kształtu w warunkach oddziaływania obciążeń cieplnych. Niestraszne mu są również chemikalia (benzyna, oleje, tłuszcze, smary). Bardzo dobrze tłumi drgania.

Poliuretan

Poliuretan tabela właściwości

Wysoka wytrzymałość na rozciąganie i rozdzieranie to główne atuty poliuretanu [PU]. Ale nie wszystkie, bo doskonale tłumi też drgania. Jest odporny na rozpuszczalniki, kwasy i ropopochodne. Posiada wybitną odporność na ścieranie, wielokrotnie większą niż guma czy stopy trudnościeralne. Praktycznie nie podlega starzeniu. Istotne jest zachowanie tego materiału w kontakcie z ogniem, zamiast się topić, jego zewnętrzna warstwa zwęgla się, chroniąc rdzeń przed ogniem.

Guma nitrylowa

Guma nitrylowa [NBR] charakteryzuje się dobrymi własnościami mechanicznymi: wytrzymałość na zerwanie, elastyczność, niskie odkształcenie trwałe przy ściskaniu. Guma ta jest kopolimerem butadienu i akrylonitrylu, procentowy skład tych związków decyduje o jej odporności na oleje i niską temperaturę. Zależnie od mieszanki może pracować od -30°C do 100°C. Świetnie pracuje w ścisku, przy dużych ciśnieniach.

Polietylen

polietylen właściwości

Polietylen [PE] posiada niższą gęstość i wagę w porównaniu z pozostałymi materiałami konstrukcyjnymi. Ma wysoką odporność na uderzenie zarówno w podwyższonych, jak i niskich temperaturach oraz wysoką odporność na ścieranie. Bardzo dobrze tłumi drgania i jest odporny chemicznie. Cechuje się praktycznie zerową absorpcją na wilgoć.

Przedstawione zostały ogólne właściwości materiałów konstrukcyjnych w bazowej postaci. Nie zostały wymienione konkretne liczby co do wartości poszczególnych właściwości, ponieważ bardzo rzadko wykorzystuje się materiały w czystej postaci. Częściej spotkamy się z kompozytami, czyli takimi ulepszonymi materiałami bazowymi. Dla przykładu często wykorzystywany jest polietylen o wysokiej gęstości, który w składzie posiada 10% włókien szklanych, co w pewnym stopniu zmienia już właściwości mechaniczne. No i wychodzi na to, że po przeczytaniu wcześniejszego tekstu znamy tylko ogólne zarysy właściwości poszczególnych materiałów, a żadnych szczegółów. I tak, zgadza się, poznaliśmy ogólny zarys właściwości, ale daje nam to dobrą bazę do poszerzania wiedzy, no i będziemy świadomi, że gdy ktoś zaproponuje nam żółwia, w którym wykorzystany jest polipropylen, to lepszym rozwiązaniem może okazać się żółw, w którym znajduję się poliamid, ze względu na udarność w niskich temperaturach. W większości polskich miast organizowane są „Moto-Mikołaje” w grudniu i całkiem sporo bikerów wyjeżdża na ulice, a temperatura często oscyluje w okolicy 0oC. Wtedy warto jest mieć na sobie poliamid…

Dla bardziej zainteresowanych przedstawiam stronę, gdzie można odczytać właściwości mechaniczne konkretnych materiałów, bazowych, kompozytowych i wachlarz jest naprawdę spory. Jest to wszystko oparte o międzynarodowe normy -> https://www.campusplastics.com/

Wybierajcie rozważnie, ufajcie renomowanym producentom, ale też ich sprawdzajcie!



ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.