wt., 17 maj 2022

Motocykle Powstania Warszawskiego 1944

-

Na filmach dokumentalnych i fabularnych poświęconych Powstaniu Warszawskiemu jednoślady pojawiają się niezwykle rzadko. W powszechnej świadomości utrwalił się obraz powstańców walczących pieszo, przemykających pod osłoną barykad, walczących z budynków. Czasem wspomni się o zdobycznych pojazdach gąsiennicowych, pomijając zupełnie wątek jednośladów.

Ale… motocykle w rękach powstańców pojawiły się z kilku źródeł. Na potrzeby walk oddano, bądź wcielono pojazdy, które uchowały się przed Niemcami. Znaczący udział miały też maszyny porzucone przez wroga, a przede wszystkim zdobyte na nim. Tym samym park używanych jednośladów był bardzo zróżnicowany – zarówno pod względem typów, jak i pojemności.

Motocykl, choć pozbawiony opancerzenia, był chętnie wykorzystywany z uwagi na możliwości szybkiego przejazdu po równanej z ziemią stolicy, po wąskich ulicach, usłanych dodatkowo licznymi barykadami. Dodatkowo był też najmniej łasy na cenne paliwo.

Sukcesy pierwszych dni

Motocykle Powstania Warszawskiego 1944

Po dwudniowych, zaciętych walkach 2 sierpnia 1944 roku udało się przełamać silny opór hitlerowców, broniących budynku Poczty Głównej na placu Napoleona. Wśród licznych pojazdów zdobytych na zapleczu poczty, były także motocykle różnych pojemności – głównie BMW i Zűndapp, których używano do połowy sierpnia.

Motocykle Powstania Warszawskiego 1944

Po walkach znajdowano porzucone, nierzadko specjalnie uszkodzone przez wroga motocykle. Inne zdobywano w zasadzkach, podczas wymiany ognia.
Zdobycze starano się organizować w oddziały i kierować głównie do zadań łącznikowych, ewentualnie rozpoznawczych.

10 najdziwniejszych, najciekawszych, najbardziej wykręconych projektów motocykli na świecie

Motocykle powstańczych łączników garażowano m.in. na zapleczu kamienicy przy ul. Moniuszki 11. Był wśród nich motocykl z silnikiem Sachs klasy 100 cm3, używany przez strzelca Aleksandra Mazurka ps. „Lew”, którego fotografia jest jedną z bardziej znanych.

Motocykle Powstania Warszawskiego 1944

Na starym mieście działała Kompania Motorowa AK „Orlęta”. Jej członkowie wywodzili się z przedwojennej organizacji paramilitarnej „Orlęta”, zrzeszającej patriotycznie nastawioną młodzież, bez względu na jej pochodzenie. Na wyposażeniu zgrupowania były cztery, bliżej nieznane motocykle.

Motocykle Powstania Warszawskiego 1944

Istnym „rodzynkiem” wśród zdobyczy był Sokół 600 RT z wózkiem bocznym.

Motocykle Powstania Warszawskiego 1944

Trafiały się również Zűndappy KS600, DKW NZ350, NZ250, 125 RT, różne NSU.

Kultowe jednoślady minionej epoki: WSK M06 [DANE TECHNICZNE, HISTORIA]

Wśród powstańczych motocykli znalazło się również kilka Welbike’ów, zrzuconych wraz z innym sprzętem przez alianckie lotnictwo.

Motocykle Powstania Warszawskiego 1944

Do ostatnich dni powstania jeździł m.in. bliżej nieznany motocykl firmy Zűndapp z wózkiem bocznym. Po podpisaniu aktu kapitulacji został zniszczony wraz z innymi, nielicznymi już pojazdami, pod hotelem Victoria, przy ul. Jasnej 26.

Motocykle Powstania Warszawskiego 1944

Powstańcze warsztaty naprawcze

Naprawy motocykli realizowane były m.in. w warsztatach przy ul. Wiktorskiej, należących w okresie okupacji do firmy E. Krauze. W okresie Powstania przeszły one w ręce Oddziału Motorowego Pułku Baszta, pod dowództwem kpt. Piotra Tomkowicza. W jego skład wchodzili żołnierze Oddziału Warsztatowo – Naprawczego Komendy Głównej Armii Krajowej. Na Czerniakowie taką rolę pełniły warsztaty Auto-Obsługa, przy ul. Fabrycznej, podlegające Zgrupowaniu kapitana Kryski – Zygmunta Netzera, a zarządzane przez inżyniera Bekasa.

Motocykle Powstania Warszawskiego 1944

Źródło: Jan Tarczyński Pojazdy powstańców warszawskich 1944, Wydawnictwo Komunikacji i Łączności, Warszawa 2009

Krzysztof Brysiak
Pasją motocyklową zarażony od dziecka, kiedy to wyobraźnię rozpalała Cezet 350 sąsiada. Zwolennik spokojnej jazdy, lubiący zachwycać się mijanymi widokami. Miłośnik prostych, klasycznych maszyn, potrafiący zachwycić się również nowoczesnym designem, w szczególności włoskim. Lubi przede wszystkim wyprawy w małym, kilkuosobowym gronie oraz samotne ucieczki od cywilizacji, hałasu i zgiełku. Dlatego też chętnie odkrywa wschodnie tereny Polski. W podróży nie rozstaje się z aparatem, bo fotografia to jego drugie hobby.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.

POLECAMY

Pościgów ciąg dalszy – Włoch bez prawa jazdy uciekał przed policją i zaliczył glebę – 9 mandatów i sprawa w sądzie [VIDEO]

Włoch z pewnością przejażdżki na motocyklu w Polsce nie będzie wspominał dobrze, a wszystko za sprawą nieudanej ucieczki przed policją, która finalnie zakończyła się...

28-letni motocyklista popełnił trzy wykroczenia – mandat może wynieść nawet 30 000 złotych

O surowych zmianach w taryfikatorze na własnej skórze przekona się 28-letni mężczyzna, który podczas jazdy na motocyklu popełnił trzy bardzo poważne wykroczenia. Sprawa trafi...

Policjant na motocyklu jechał pod prąd omijając korek – złośliwość społeczna czy poważne wykroczenie? [VIDEO]

W dobie obowiązującego taryfikatora niemalże każde wykroczenia jest bardzo surowo karane. Dodatkowo jeżeli dopuszcza się go policjant to sprawa jest każdorazowo nagłośniona. Przyjrzyjmy się...

Eleek Atom – Siły Zbrojne Ukrainy otrzymały specjalnie dla nich zaprojektowane motocykle rodzimej produkcji

Kto powiedział, że motocykle na współczesnym polu walki to przeszłość, ten się pomylił. Ukraińskie siły specjalne właśnie otrzymały motocykle elektryczne rodzimej produkcji - firmy...

Poznajcie LiveWire Del Mar – tak prezentuje się najnowszy motocykl podmarki Harley-Davidsona

Wielu prawilnych fanów marki uważało, że stworzenie podmarki HD, która trudnić będzie się tylko i wyłącznie motocyklami elektrycznymi, jest niezgodne z kultem i tradycją...